Avrupa’nın yapay zekası ABD’ye rakip olabilecek mi?

Yapay zeka ile birlikte enerji ihtiyacı da öne çıkıyor. Küçük modüler nükleer reaktörler, yenilikçi enerji çözümlerinin başında geliyor. Yine veri güvenliği büyük önem taşıyor. AI ile kamu hizmetlerinin hızlandırılması amaçlanırken, insanlığın AI sistemleri üzerindeki kontrolü kaybetme ihtimali ise herkesi endişelendirmeye devam ediyor.

ngiltere önceki ay, Fransa ise geçen
ayın ortalarında yapay zeka endüstrisindeki
“fantastik fırsatları” yakalamak için birbiri
ardına Ulusal AI Eylem Planları’nı açıkladı.
Avrupa Birliği (AB), ABD ve Çin’i yakalamak için yapay zeka (AI) endüstrisine 200
milyar Euro’luk yatırım planı yapıyor.
İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ın tespitine göre “geleceğin” işleri için “bugün”
bir savaş yaşıyoruz.
Yapay zeka bizim neslimiz için çok fazla
fırsatı tanımlıyor. Teknoloji daha fazla verimlilik için önemli kapılar açıyor.
İngiltere ve Fransa, Open AI ve Google Deepmind gibi global güce sahip yapay
zeka oyuncuları ile yarışabilmek için önemli
bir sermaye yatırımına ihtiyaç duyacak.
Başa çıkmaları hiç kolay olmasa bile Avrupa’dan oldukça başarılı AI startupları çıktığını unutmamak gerek.
DeepMind’ın bir İngiliz şirketiyken 2014
yılında Google tarafından satın alındığını
biliyoruz.
Fransız startup Mistral AI’ın ABD’li Nvidia tarafından desteklendiğini de hatırlıyoruz. Mistral AI, son olarak Open AI’ın popüler ChatGPT’sine rakip olarak “La Chat”
isimli bir asistan hazırlığı içine girmişti.
İngiltere, işlem gücünü artırmak için
süper bilgisayarlara ve veri merkezleri gibi
alanlara yatırımları radarına aldı. Ülke, lider
teknoloji firmalarını da arkasına alarak “AI
Fırsatları Eylem Planı”nı dünyaya duyurdu.
Plana göre; şirketler 14 milyar sterlin değerindeki projelere yatırım yapacaklar. Bu
çerçevede en az 13.250 yeni iş yaratılacak.
Kamu hizmetleri yapay zekaya göre sil
baştan geliştirilecek. İngiltere, Yapay Zeka
Enerji Konseyi oluşturdu. Yapay zeka, Ulusal
Sağlık Hizmetleriyle de birleştirilecek.
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ülkesinin AI geliştirme yaklaşımının, AB’den daha
agresif olacağını vurguluyor.
İngiltere’nin hemen ardından Fransa
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da 10
Şubat’ta ülkenin yapay zeka sektörünü 109
milyar Euro’luk yatırımla geliştirme planını
açıkladı. Paris’teki AI Zirvesi’nde AI yatırımın finansmanı için hazırlıklar konuşuldu.
Aleph Alpha ve Mistral gibi Avrupa’da
üretken yapay zeka modelleri yaratan az
sayıdaki şirket, yarışı ABD’li firmalara kaptırmamak için büyük yatırımlara ihtiyaç
duyuyor.
Peki, Fransa’da hangi AI yatırımları yapılacak?
* Kanadalı yatırım firması Brookfield,
Fransa’daki AI projelerine 20 milyar Euro
yatırım yapacak.
* BAE de aynı şekilde 50 milyar Euro’luk
bir yatırım hazırlığı içine girdi.
* Amazon, varlık yönetim şirketi Apollo,
Digital Realty, Mistral AI gibi birçok başka
destekçi de var.
Yapay zeka ile birlikte enerji ihtiyacı da
öne çıkıyor. Küçük modüler nükleer reaktörler, yenilikçi enerji çözümlerinin başında
geliyor. Bu reaktör tasarımları İngiltere’de
henüz onaylanmış değil.
Yine veri güvenliği büyük önem taşıyor.
AI ile kamu hizmetlerinin hızlandırılması
amaçlanırken, insanlığın AI sistemleri üzerindeki kontrolü kaybetme ihtimali ise herkesi endişelendirmeye devam ediyor.
Kabul etmek gerekir ki, bugün itibariyle bakınca AB’nin yapay zeka ve bulut bilişim gibi ileri teknolojilere yönelik çabaları,
ABD’ninkinden oldukça uzak.
Avrupa İnovasyon Konseyi’nin 2024 yılı
bütçesi 256 milyon Euro iken, ABD’de bu
rakam 6 milyar doları aşıyor. Risk sermayesi
yatırımlarına bakıldığında da durum farklı
değil.
2023 yılında yapay zeka alanına ABD
68 milyar dolar, Çin ise 15 milyar dolar yatırım yaparken, AB’de yaklaşık 8 milyar dolar
risk sermayesi yatırımı görüyoruz.
Avrupalı girişimcilerin gücü paylaşmak
için Amerikan teknolojisiyle çalışmaları bir
zorunluluk gibi görünüyor.
Teknoloji, sermaye, hız ve inovasyon şu
an için Amerika’da…
Ancak Avrupalı startuplar, yapay zeka
yarışında ABD ve Çin’e karşı oyunu kaybettiklerini elbette düşünmüyor.
Avrupa, AI’da “süper güç” olmak için
ABD’ye rakip olabilecek mi sorusunun yanıtını teknoloji, güvenlik, enerji, insan kaynağı
yatırımları belirleyecek gibi görünüyor.